|
حكم
آباد –دروازه طلايي جوين
در پس قله هاي زيباي بيد و برغمد و در پهن دشت زرخيز جوين به اولين و
بزرگترين روستاي جوين برمي خوريم كه به آن حكم آباد مي گويند حكم آباد
اين كهن ديار جوين قدمتي بيش از 5 قرن دارد آثار برج و باروي ان هنوز
از ذهن كساني كه قبل از سال 1372را بياد مي آورند بيرون نرفته است سالي
كه اكثر آثار باستاني آن در زير چرخهاي طرح بهسازي بنياد مسكن تخريب
گرديد .دروجه تسميه حكم آباد اقوال گوناگوني مطرح است در اينجا فقط به
دو مورد از آنها اشاره مي گردد:
1-اهالي اوليه آن از حكم آباد تبريز(محله خانه سازي فعلي تبريز)بوده كه
در كوچ اجباري دوران قاجاريه به همراه ديگر قبايل ترك و كرد و عرب به
نواحي شمال خراسان رانده شده اند و در اين نقطه بياد سرزمين مادري آن
را حكم آباد ناميده اند وجود روستاي كلاته عرب در مجاورت آن و نيزلهجه
خاصي از زبان تركي كه در آن رايج است دليلي بر اين مدعا است .
2-حكم آباد بخاطر حكم (اله يار خان )حاكم آق قلعه جوين تجديد بنا شده
است تا در مدخل ورودي دشت جوين كه از طرف شمال مورد هجوم تركمنها و
خوانين بجنورد قرار مي گرفت دژ محكمي براي مقابله با آنها ايجاد شود
.به اين خاطر با خراب شدن روستاي بزرگ جميع آباد اكثر اهالي آن با حكم
وي در اين محل ساكن گرديدند . و بقيه اهالي جميع آباد پس از مدتي سكونت
در روستاهاي اله آباد و سيد آباد و ابراهيم آباد به حكم آباد روي آورده
و در آن ساكن گرديدند .
از بقاياي آثار تخريب شده و از خاطرات تمامي كهن سالان آن مي توان چنين
استنباط كرد كه حكم آباد در گذشته هاي دور داراي شكوه و عظمت بوده
بگونه اي كه در زمانهايي از عمر خود داراي بر- جهاي نگهباني در چهار
دروازه ورودي و حصار بزرگي گرداگرد خود داشته است و شبها دروازه ها
بسته و افرادي بنام مير شب به گشت زني در كوچه ها مشغول بودند.
خانه هايي بنام خيرات در ميدان ورودي دروازه شمالي بوده كه براي
مسافران و پيشه وران و دوره گرد ها استفاده مي گرديده .سومين حمام
عمومي آن به دستور يك روحاني بزرگ بنام شيخ غلامرضا واعظ كاظمي جويني
كه به حاج شيخ واعظ معروف است ساخته شده بود .
حكم آباد در دهخدا (به نقل از فرهنگ جغرافيايي
ايران )
حكم آباد :قصبه مركز دهستان حكم آباد از بخش صفي آباد سبزوار-سكنه آن
3215تن و آب آن از قنات ،محصول آن از غلات و پنبه و كنجد ،زيره و شغل
اهالي زراعت و تجارت بوده و مركز خريد پنبه است وداراي دبستان ابتدايي
است .
حكم آباد :نام يكي از دهستانهاي چهار گانه صفي آباد سبزوار ،اين دهستان
در جنوب باختري صفي آباد سبزوار ،خاور نقاب ،شمال طبس و باختر سلطان
آباد است و از 9آبادي بزرگ و كوچك تشكيل شده است و جمعيت آن 5137تن است
و راه شوسه جغتاي از اين دهستان مي گذرد.حكم آباد در طول حيات خود
جمعيت خود را همواره حفظ نموده گرچه تعداد زيادي از اهالي آن به خاطر
قحطي و خشكسالي به شهرهاي آزاد شهر و مشهد و تهران وسبزوار مهاجرت
نموده اند ولي مهاجران بي شماري از اطراف در آن اقامت نموده اند و
اهالي صبور و زحمتكش آن با كمك يزدي هاي مهاجر شروع به حفر قنات هاي
متعددي نموده كه حاصل آن دشتهاي سرسبزي چون نقاب زرين و نيات و سلطاني
و ...و مزارع پر باري از غلات و پنبه زارها گرديد .و همچنين امر باعث
اوج و شكوفايي حكم آباد گرديد و دهه چهل و پنجاه شمسي امكانات اداري از
جمله پست و مخابرات ،اداره ترويج ،خانه اصناف ،هواشناسي و مركز بهداشتي
و درماني و مدارس راهنمايي پسرانه و ابتدايي دخترانه به آن وارد شد.
حكم آباد در آيينه امروز
مركز دهستان حكم آباد واقع در 55كيلومتري شهرستان هاي سبزوار و اسفراين
با جمعيتي بيش از چهار هزار نفر محل اتصال بيش از يكصد روستاي كوچك و
بزرگ و شهر هاي نقاب و جغتاي و سلطان آباد به جاده استراتژيك سبزوار
–بجنورد (محور شمال –جنوب )است .اين مركز در مجائرت كارخانجات ماشينهاي
الكتريكي جوين (جمكو )و كارخانه گچ سبزوار و كارخانه خوراك دام جوين و
ديگر كارگاههاي صنعتي و تجارتي محل مناسبي جهت اشتغال جوانان دركنار
دهها چاه عميق كشاورزي و دشتهاي وسيع زراعي بوده و استعداد سرمايه
گذاري هاي مختلف را دارا مي باشد .عبور جاده هاي مختلف از جمله جاده
سبزوار –جاده نقاب و جاده اسفراين از داخل اين مركز موقعيت هاي متعددي
را براي امور تجاري و كارگاهي ايجاب مي كند.
اين مركز به همراه بيست هزار روستاي مجاور خود دهستان حكم آباد را
تشكيل مي دهند .اين دهستان با جمعيتي بيش از بيست هزار نفر و با وسعتي
بيش از پانصد كيلومتر مربع در حاشيه راه آهن سراسري تهران –مشهد و با
دو ايستگاه راه آهن بنامهاي بيهق و اسفراين و صد ها چاه عميق و هزاران
هكتار مزرعه گندم ،جو،چغندرو صدها هكتار باغهاي انگور ،بادام و پسته در
قسمت شرق بخش جوين واقع است .
| 
